Business Intelligence

Seminar Business Intelligence

Op 24 juni vindt het Data News Business Forum rond 'Business Intelligence' plaats. Een uitstekende gelegenheid om uw eigen bevindingen te toetsen aan die van onze sprekers. U leert van de ervaringen van Belgacom, Fedex, Fost Plus en het Ministerie van Economische Zaken en krijgt een objectief oordeel over deze markt van professor Jan Vanthienen van de KU Leuven. Daarna kunt u uw vragen en opmerkingen kwijt tijdens een ongetwijfeld geanimeerd discussiegesprek.

U kunt er zelf niet bij zijn? Jammer natuurlijk, maar in zekere zin kunt u toch nog uw stem laten horen. Uit de vragen of opmerkingen die via dit forum worden gepost, selecteren we immers enkele inzendingen die we dan aan het panel kunnen voorleggen.

Een gedetailleerd overzicht van de sprekers en hun betoog vindt u op www.datanews.be/businessforum. Wij kijken uit naar uw reacties!

Bedrijfscultuur obstakel BI?

Volgens Frank Buytendijk, research VP bij Gartner gespecialiseerd in 'business intelligence', is één van de voornaamste obstakels op de weg naar echte 'business intelligence' de heersende bedrijfscultuur bij vele bedrijven: "Als je kantoorartikelen of geld van het bedrijf vervreemdt, kan je worden ontslagen. Maar als je nuttige informatie achterhoudt voor het bedrijf, word je meestal nog beloond met een promotie. Zolang zulke bedrijfscultuur wortdt gekoesterd, wordt het nooit wat met 'business intelligence'."

Bent u het eens met deze uitspraak? Is uw bedrijf de spreekwoordelijke uitzondering? Op dit online forum kunt u uw eigen ongezouten mening kwijt.

Business Intelligence-normen te kust en te keur

Hoe ver staan Belgische ondernemingen inzake Business Intelligence (BI)? Wat remt de doorbraak van prestatiemanagement? Wat zijn de verschillen tussen de voornaamste leveranciers? We legden die vragen voor aan vier marktleiders in België.

Business Intelligence valt ten prooi aan een consolideringstrend, niet alleen bij de leveranciers, maar nu ook bij de ondernemingen. Om hun kosten te drukken en de vruchten te plukken van een betere integratie, willen bedrijven hun business intelligence en datawarehousing behoeften in de handen leggen van één (of hooguit twee) belangrijk leverancier(s). Het gebrek aan samenhang speelt menig bedrijf momenteel parten: elk departement werkt met zijn eigen tools en de Excel-spreadsheets zijn in alle geledingen van het management nog altijd erg populair. Voor de leveranciers van business intelligence software is het nu meer dan ooit zaak om zich duidelijk te positioneren.

Business Objects, Cognos en Information Builders namen onlangs deel aan een rondetafelgesprek dat een stand van zaken opmaakte van business intelligence in België. De BI-markt vertegenwoordigt voor de software alleen al zo'n 45 miljoen euro in ons land. Essentieel is dat deze 'BI-specialisten' zich als dusdanig profileren ten aanzien van 'algemene' ERP uitgevers, zoals SAP en PeopleSoft, die zich in toenemende mate in hun vaarwater begeven. In het zog van dit debat hadden we ook een gesprek met marktspeler SAS die dit jaar vijftien jaar aanwezig is op de Belgische markt en een poging tot synthese doet.

Volwassen markt
"De key accounts, voornamelijk grote banken en telecomoperatoren, gebruiken business intelligence al als toegangstool tot hun informatie. Momenteel ontwikkelen ze meetinstrumenten in KPI-stijl (prestatie-indicatoren). Sommige departementen zaten in een hogere versnelling, maar creëerden zo eilandjes van informatie. Bedrijven zijn daarom op zoek naar een norm om alles te uniformiseren", aldus Gilles Hocepied, directeur van Business Objects. "In kleinere ondernemingen daarentegen startte BI in één departement. Het accent ligt daar op de uitbreiding van de informatietoegankelijkheid naar de hele onderneming", voegt Gilles Hocepied daaraan toe. Meteen schuift hij de overname van Crystal Decisions (afgerond in december) naar voren als een uitstekende vertrekbasis om kmo's te overtuigen. Heel wat middelgrote bedrijven werken immers met Crystal in OEM (meer bepaald van Microsoft). Business Objects bestempelt koerierdienst Fedex (2000 gebruikers in Europa) als een van de meest geavanceerde Belgische klanten in centrale reporting op basis van uiteenlopende databronnen.Volgens Stijn Vermeulen, directeur van Cognos, heeft de BI-markt inmiddels de nodige maturiteit bereikt. "Ondernemingen beschikken over end to end gegevens die ze willen analyseren". In de kopgroep van deze markt maakt hij een onderscheid tussen vooruitziende ondernemingen die, bijvoorbeeld, investeren in tools voor verkoopprognoses (100 gebruikers bij Baxter Europa) en ondernemingen voor wie BI een hefboom tot verandering is (250 gebruikers bij Proximus). Hij bevestigt de stelling dat de consolideringsslag zich doorzet in de ondernemingen: "Interbrew – met momenteel vijfduizend gebruikers – koos Cognos als norm."
Robin De Witte, directeur van Information Builders, vindt het moeilijk om de klanten in te delen naargelang hun BI-vorderingen. "Sommige klanten, zoals P&O Ports Antwerp, gelden als vernieuwers alleen al met hun operationele reporting. Hun sterkte schuilt erin dat ze toegang bieden tot verschillende databanken in uiteenlopende omgevingen. We zijn betrokken bij vele projecten rond self service informatietoepassingen. Via een portaal kan de klant zelf de informatie vinden. Bij één klant bestaan sommige 'geavanceerde' toepassingen gewoon naast meer klassieke systemen."
Ook SAS onderstreept de maturiteit van de BI-markt: leveranciers bieden niet langer 'gereedschapskisten' aan, maar steeds specifiekere oplossingen voor een bepaalde activiteitssector. En binnen de ondernemingen zelf zijn de beleidsmakers beter op de hoogte van de mogelijkheden en uitdagingen van BI. "Die maturiteit is één verklaring voor het feit dat onze sector beter overeind blijft dan veel andere segmenten van de informatiseringsmarkt", oordelen François Duquesne, directeur van SAS Belux, en Patrick Xhonneux, verantwoordelijke Business Development. "Momenteel spreekt BI voornamelijk bedrijven aan die op informatie gericht zijn, zoals de financiële wereld en de telecomsector. Toch raken heel specifieke toepassingen stilaan ingeburgerd in andere sectoren, zelfs in de grootdistributie."

CPM
Prestatiebeheer (CPM of EPM) wordt vaak voorgesteld als het logische vervolg op Business Intelligence. Volgens marktonderzoekers zoals Gartner zou software voor prestatiebeheer een toenemend succes kennen, aangezien bedrijven in die niche tools kunnen vinden om hun eerdere investeringen in ERP, CRM of reporting te laten renderen. Corporate Performance Management is een soort heilige drievuldigheid die vindbaarheid van gegevens en processen (reporting) combineert met prognoses (planning) en de meting van streefdoelen (balanced scorecarding) opdat het bedrijf zijn processen beter kan beheren.
Cognos bouwt zijn marketingdiscours ondubbelzinnig op rond CPM en verklaart dat het voortaan oplossingen op die drie fronten kan aanbieden. "Bedrijven hebben nood aan nieuwe tools om nieuwe uitdagingen te beheren. Denk maar aan al die nieuwe regelgevingen inzake boekhouding en goed beheer. Excel-spreadsheets volstaan niet langer. Ze werden ook nooit geconcipieerd als bedrijfstools", oordeelt Stijn Vermeulen. In een interview dat we vorige week publiceerden bevestigde CEO Ron Zambonini van Cognos ook al dat de CPM-markt minstens even groot zou worden als die van de ERP.
"We zijn ervan overtuigd dat op termijn ook de tools voor prestatiebeheer zullen doorbreken, maar we willen niet té snel gaan. De meeste bedrijven beschikken nog niet over een infrastructuur om aan CPM te doen. Weten waar je naartoe gaat is één ding, maar je hebt nog gegevens nodig om die toekomst bij te sturen", nuanceert Gilles Hocepied. "Prioritair is nu dat die gegevens toegankelijk worden voor alle managementniveaus."
François Duquesne van SAS is minder overtuigd: "We zien dat sommige bedrijven inderdaad balanced scorecards invoeren, soms in combinatie met activity based management tools. Afhankelijk van hun behoeften geven andere bedrijven de voorkeur aan een specifieke planoplossing voor hun sector. We vragen ons af wat nu eigenlijk de toegevoegde waarde is van een CPM suite met functies die bedrijven niet eens nodig hebben. Interessant is trouwens dat balanced scorecards voornamelijk gebruikt worden in de openbare sector, en met name in ziekenhuizen. Ze zijn ook in trek bij IT-departementen, omdat ze met die technologie kunnen nagaan of externe leveranciers de service levels (SLA) naleven."
Net als Business Objects wijst ook Information Builders (trots op zijn mainframe erfenis) op de noodzaak van een voorafgaande laag voor informatietoegang, ook op 'oudere' platformen vóór er aan prestatiebeheer kan worden gedacht. "Niet iedereen draait op Windows NT, zelfs niet de kmo's", oppert Robin De Witte.

Differentiëring
Marktanalist en gespreksmoderator Serge Wijnen (eMetaPrise Research) vroeg Business Objects, Cognos en Information Builders om zich te differentiëren volgens drie klassieke criteria: operationele uitmuntendheid (vermogen om de klant te leveren wat hem beloofd werd), leadership in producten (innovatie) en degelijkheid/trouw van het klantenbestand. Een moeilijke oefening aangezien de drie bedrijven een zo breed mogelijke greep proberen te krijgen op de markt. Serge Wijnen hakte dan maar de knoop door en concludeerde dat BO uitmuntte in de eerste categorie, Cognos in de tweede en Information Builders in de derde. De drie BI-bazen zijn het goeddeels eens met deze analyse. Analyse is precies het domein waarop SAS zich wil onderscheiden van spelers die traditioneel meer aan reporting zijn gebonden. "Reporting blijft een hoeksteen in business intelligence, maar levert niet echt een toegevoegde waarde op. Hoewel bepaalde elementen nog kunnen verbeteren, wordt reporting zo stilaan een evidentie. De toegevoegde waarde ligt veeleer in de prospectieve en vooruitziende conclusie die je uit historische gegevens kunt trekken. Dat analytische deel veronderstelt dat de mensen hun business door en door kennen."

Kerncijfers van de marktspelers
Werknemers / Omzet / Oprichting

SAS Belux: ongeveer 100 ; 25 miljoen ; 1989
Business Objects Belux: 36 ; 14 miljoen (in 2002) ; 1996
Cognos Belux: 23 ; 13 miljoen ; 1988
Information Builders: 15 ; 2,5 miljoen ; 1988

Gilles Hocepied van Business Objects Belux: "Sommige departementen zaten in een hogere versnelling, maar creërden zo eilandjes van informatie. Bedrijven zijn daarom op zoek naar een norm om alles te uniformiseren."

Stijn Vermeulen van Cognos Belux: "Bedrijven hebben nood aan nieuwe tools om nieuwe uitdagingen te beheren. Denk maar aan al die nieuwe regelgevingen inzake boekhouding en goed beheer. Excel-spreadsheets volstaan niet langer."

Robin De Witte, directeur van Information Builders België, legt het accent op de noodzaak van een voorafgaande laag voor informatietoegang, ook bij 'oudere' platformen vóór er aan prestatiebeheer kan gedacht worden. "Niet iedereen draait op Windows NT, zelfs niet de kmo's."

François Duquesne van SAS Belux: "De reporting blijft een hoeksteen in business intelligence, maar levert niet echt een toegevoegde waarde op. Hoewel bepaalde elementen nog kunnen verbeteren, wordt reporting zo stilaan een evidentie."

Olivier Fabes

Ron Zambonini, CEO van Cognos, vertrekt met een gerust gemoed

Eind juni geeft Ron Zambonini, sinds 1995 de grote baas van Cognos, de fakkel door aan Rob Ashe, momenteel COO. Enkele maanden voor zijn stap terug kan de charismatische manager tevreden vaststellen dat hij een kerngezond bedrijf zal overdragen. En geeft hij zijn mening over de toekomstige uitdagingen voor de Corporate Performance Management (CPM)-markt.

Hoe voelt u zich bij uw nakend vertrek?
Uiterst sereen. Wij hebben zopas een uitstekend jaar achter de rug waarin onze omzet met 24% gestegen is (nvdr : meer dan 40% in België). We voelen dat de markt wereldwijd aan het opleven is. In elk geval heeft de markt voor BI in Europa nooit echt geleden. Ik ben er zeker van dat mijn opvolger Rob Ashe, die al 20 jaar bij Cognos is, een uitstekende CEO zal zijn.

In september vorig jaar hebt u ReportNet gelanceerd, uw nieuwe tool voor reporting op het Web. Hoe is dit product door de markt ontvangen?
De verkoop van licenties voor ReportNet in het vierde kwartaal bedroeg 30 miljoen dollar op een totaal van 202 miljoen. Dit jaar hopen wij op een verkoop tussen de 100 en 200 miljoen dollar. Deze geweldige ontvangst is te danken aan het feit dat ReportNet rapportering herdefinieert inzake toegankelijkheid (dankzij de webbrowser) en uitbreidbaarheid. In een recente test op de xSeries-server van IBM gekoppeld aan DB2 zijn we zelfs tot 190.000 gebruikers gegaan. Op onze nieuwste versie, ReportNet 1.1, die half maart is aangekondigd, hebben wij de meertaligheid verbeterd en de integratie met de omgevingen van IBM, Microsoft Office en SAP BW.

U verwacht veel van de opkomende markt voor prestatiebeheer (CPM), die volgens u de logische stap is na Business Intelligence. Toch is uw aanbod, ook al benadrukt u de integratiemogelijkheden, nog altijd opgesplitst in software voor reporting, planning en balanced scorecard. Wanneer komt er een echt CPM-product?
We werken eraan, maar u mag niet vergeten dat de markt voor CPM nog zeer jong is. Van onze ruim 20.000 klanten hebben op dit ogenblik nog maar 20 à 30 de stap naar CPM gezet. We hebben in heel Europa maar 5 salespersonen die in CPM gespecialiseerd zijn. De bedrijven willen basisproducten die ze nadien kunnen aanvullen tot een CPM-tool. Meestal gaat het om Business Intelligence-tools (reporting en OLAP- of ad hoc-verzoeken), maar ook de planningmarkt begint te bewegen. Het potentieel is enorm want volgens onze ramingen maakt momenteel maar 5% van alle bedrijven gebruik van planningsoftware. We hopen tegen eind dit jaar een honderdtal CPM-klanten te hebben. Op termijn ben ik ervan overtuigd dat de markt voor prestatiebeheer even groot wordt als die voor ERP.

Wat zijn de grootste drempels op dit moment?
De gegevens zijn heel dikwijls niet klaar, zelfs niet voor de 'klassieke' Business Intelligence. Ook hebben de meeste bedrijven nog geen strategie voor prestatiebeheer uitgewerkt. Ze beschikken niet over coherente meetsystemen.

Stel dat basisreporting gemeengoed wordt en gratis verkrijgbaar in de vorm van Open Source-software of aangeboden als bonus bij de aankoop van andere producten, zoals bijvoorbeeld Microsoft doet met SQL Server. Wat is dan uw toegevoegde waarde?
Ik geloof niet in de veralgemening van Open Source-oplossingen. Maar zelfs als dat het geval was, zouden wij het verschil maken dankzij de uitbreidbaarheid van onze producten, dat wil zeggen: de garantie van prestaties ook in omgevingen van meerdere duizenden gebruikers. Of neem de veiligheid. Of de beheerbaarheid.
Een meer onmiddellijke dreiging komt van ERP-leveranciers als SAP en Oracle die de integratie van hun BI-tools met hun software zullen uitspelen...Onze grote kracht is dat we onafhankelijk zijn van de gegevensbronnen. Kent u veel bedrijven die slechts één back-officesysteem gebruiken?

Waar kijkt u met de meeste voldoening op terug sinds u in 1989 als vice-president R&D bij Cognos kwam?
Ik zou natuurlijk trots kunnen zijn op de buitengewone groei die we hebben gekend. Toen ik hier aankwam, vertegenwoordigde de markt van analytische tools amper een tiental miljoen dollar. Maar mijn grootste voldoening, als ik weldra in mijn schommelstoel zit, is dat ik weet dat Rob Ashe dit bedrijf in de eerste plaats blijft leiden als een people company en dan pas als een software company. Weet u, nadat ik vorige vrijdag mijn terugtreden had aangekondigd, heb ik zo'n 200 e-mails ontvangen met sympathiebetuigingen van medewerkers die kleine persoonlijke anekdotes ophaalden.

Wat is de grootste uitdaging die u nalaat aan uw opvolger?
Terwijl we met onze klanten blijven voortgaan op weg naar een optimalisering van het prestatiebeheer, moeten we onze salesteams aanpassen. We zullen moeten opklimmen in de hiërarchie van de ondernemingen om vooral de financiële directeurs te overtuigen. We zullen de goede personeelsprofielen moeten vinden.

Het feit dat Business Objects momenteel in het nieuws is na de overname van Crystal, brengt dat u op ideeën?
Weet u, de klanten kopen eerst een product en dan pas een bedrijf. Uiteraard is de zet van Business Objects belangrijk, maar waar zit de innovatie in dat alles? De grootte is niet altijd doorslaggevend, anders zou een bedrijf als Microstrategy er nooit in slagen ons van tijd tot tijd te verslaan. Concurrentie is gezond omdat ze de gebruikers keuzemogelijkheden laat. Bernard (nvdr : Liautaud, de CEO van Business Objects) houdt ervan onze tweestrijd in de verf te zetten. Wall Street is dol op dat soort competitie. Maar ik houd me liever bezig met wat we aan onze klanten kunnen aanbieden.

Olivier Fabes